Türkiye sınırları içinde dijital pazarların adil yapısını korumayı amaçlayan Rekabet Kurumu Google’ın mobil cihazlardaki faaliyetlerine yönelik kapsamlı bir yasal süreç başlattı. Kurul tarafından yayımlanan resmî duyuruyla beraber şirketin Android işletim sistemi üzerinden kurguladığı ticari yapının yasalara uygunluğu sorgulanıyor. Rekabet Kurumu Google soruşturması kararı mobil ekosistem genelinde yapılan sektörel taramalardan elde edilen kritik bulgular üzerine inşa edildi.
Mobil cihaz üreticileriyle yapılan lisans anlaşmaları yargı denetimine girdi
Rekabet Kurulu bünyesinde yürütülen teknik incelemeler Google’ın akıllı telefon üreticilerine sunduğu sözleşme maddelerinde rekabeti bozucu unsurlar olabileceğini saptadı. Android rekabet soruşturması kapsamında ele alınan dosyalar şirketin piyasadaki rakiplerini doğrudan ya da dolaylı yoldan dışlayıp dışlamadığını analiz ediyor. Uzmanlar özellikle 2018 yılında alınan emsal kararların ardından Google’ın ticari modellerinde beklenen yapısal iyileşmenin gerçekleşip gerçekleşmediğini belirlemeyi amaçlıyor. Rekabet Kurumu Google Android soruşturması neticesinde pazarın kapalı bir ekosisteme dönüşüp dönüşmediği tüm şeffaflığıyla kamuoyuna açıklanacak.
Soruşturma dosyasında yer alan iddialar Google Arama hizmetinin ve Chrome tarayıcısının cihazlarda varsayılan olarak sunulmasının diğer arama motorlarını pazarın dışına ittiğini savunuyor. Google hakkında rekabet soruşturması süreci derinleşirken Google Sesli Asistan gibi servislerin entegrasyon biçimi de mercek altına alınıyor. Cihaz üreticilerinin Android açık kaynak kodunu temel alarak özgürce yazılım geliştirmesinin önüne geçildiği yönündeki tespitler dijital inovasyonun önündeki engellerden biri olarak görülüyor. Google Android rekabet ihlali şüpheleri teknoloji dünyasındaki yerel ve küresel dengeleri temelinden sarsabilecek bir potansiyel taşıyor.
Uygulama geliştiricilere yönelik yeni politikalar pazar bariyerlerini yükseltiyor
Dijital platformun yalnızca donanım üreticileriyle olan bağı değil yazılım üreten taraflarla kurduğu ilişki de resmi inceleme konusu oldu. Android sözleşmeleri incelemesi sırasında Android Geliştirici Doğrulama Programı bünyesinde hayata geçirilen son güncellemelerin yazılımcılara ek operasyonel yükler getirdiği fark edildi. Kurul bu ek yükümlülüklerin alternatif uygulama mağazalarının pazara girişini zorlaştırıp zorlaştırmadığını detaylı şekilde değerlendiriyor. Adil bir yarış ortamının tesisi için uygulama marketlerindeki veri paylaşımı ve erişim kuralları titizlikle kontrol ediliyor.
Google geliştirici politikaları üzerinden kurulan bu yeni yapının uygulama pazarlarındaki dengeleri bozabileceği ifade ediliyor. Rekabet Kurulu ocak ayı başında aldığı kararla 4054 sayılı Kanun’un 40. maddesi uyarınca resmî soruşturma ekiplerini sahaya sürdü. İnceleme sonunda şirketin pazar gücünü hukuka aykırı şekilde kullandığı ispatlanırsa yüksek meblağlı idari para cezaları ve bağlayıcı yapısal değişiklikler gündeme gelebilir. Türk yargı makamlarının dijital devlere yönelik sergilediği bu kararlı tutum siber ekonomi üzerindeki denetim mekanizmalarını daha da güçlendiriyor. Rekabet Kurumu Google soruşturması neticesinde hazırlanacak raporun pazarın gelecekteki kurallarını belirlemesi bekleniyor.