Starlink ağını yöneten SpaceX alçak Dünya yörüngesindeki uyduların daha güvenli görev yapması adına stratejik bir adım attı. Şirket uzay çöpleri ve koordinasyonsuz fırlatmalar nedeniyle artan çarpışma risklerine karşı Stargaze uzay takip sistemi adını verdiği yeni teknolojisini devreye aldı. Elon Musk önderliğindeki havacılık devi bu sistemden elde edilecek kritik verileri dünya genelindeki diğer uydu operatörleriyle tamamen ücretsiz paylaşmayı planlıyor.
Stargaze uzay takip sistemi sayesinde milyonlarca yörünge geçişi anlık izleniyor
Geleneksel gözlem yöntemleri gökyüzündeki nesneleri günde yalnızca birkaç kez takip edebilirken yörünge tahminlerinde ciddi belirsizlikler meydana getiriyor. SpaceX tarafından geliştirilen Stargaze uzay takip sistemi ise mevcut yer tabanlı istasyonlara kıyasla tespit kapasitesini devasa bir seviyeye taşıyor. Bu ileri yörünge takip teknolojisi yaklaşık 30.000 adet yıldız takip cihazından gelen sinyalleri işleyerek her gün ortalama 30 milyon farklı geçişi saptıyor. Şirket yetkilileri roket parçaları ile rotası bilinmeyen manevraların yarattığı tehlikelere karşı bu verilerin hayati önem taşıdığını vurguladı.
Gelişmiş uydu güvenlik sistemi değişken uzay havası koşullarında bile nesnelerin konumunu yüksek hassasiyetle belirliyor. SpaceX mühendisleri uyduların birbirine çok yaklaştığı riskli anları erkenden tespit ederek olası kazaların önüne geçmeyi hedefliyor. Sistem sayesinde elde edilen devasa veri seti önümüzdeki haftalardan itibaren küresel erişime açılıyor. Bu sayede sadece Starlink uyduları değil diğer ülkelere ait sivil ve ticari hava araçları da daha güvenli bir rotada ilerleme fırsatı yakalıyor.
Uzayda koordinasyon eksikliği uydular için tehlikeli yakınlaşmalara yol açıyor
Havacılık sektöründe yaşanan son olaylar operatörler arasındaki bilgi paylaşımı eksikliğinin ne kadar riskli olabileceğini bir kez daha kanıtlıyor. SpaceX Başkan Yardımcısı Michael Nicolls koordinasyonsuz yapılan fırlatmaların alçak Dünya yörüngesi izleme süreçlerini ciddi şekilde aksattığını belirtiyor. Nicolls yakın zamanda Çin tarafından gerçekleştirilen bir görevde dokuz uydunun herhangi bir bildirim yapılmadan yörüngeye yerleştirildiğini ifade ediyor. Bu plansız fırlatma sonucunda bir uydunun STARLINK-6079 uydusuna yalnızca 200 metre mesafeden geçmesi tehlikenin boyutunu gözler önüne seriyor.
Gelecekteki SpaceX uzay trafiği yönetimi süreçlerinde bu tarz krizlerin yaşanmaması için şeffaf bir veri akışı gerekiyor. SpaceX bünyesindeki mühendisler koordinasyon eksikliğinin mutlaka giderilmesi gerektiği konusunda tüm dünyayı uyarıyor. Şirket sunduğu ücretsiz veri hizmetiyle Starlink uydu güvenliği standartlarını yükseltmeyi amaçlıyor. Uzayda faaliyet göstermek her geçen gün zorlaşırken teknolojik iş birliği sürdürülebilir bir gökyüzü vizyonu için temel şart haline geliyor.
Ücretsiz veri paylaşımı ile sürdürülebilir yörünge hedefleri destekleniyor
Uzay araştırmalarında karşılaşılan en büyük engellerden birini kontrolsüz şekilde dolaşan enkaz parçaları ve sahipsiz roket kalıntıları oluşturuyor. SpaceX yeni takip altyapısı sayesinde bu tehlikeli nesnelerin rotalarını milimetrik hesaplamalarla güncel tutuyor. Uzay enkazı izleme sistemi kapsamında paylaşılan bu raporlar uydu operatörlerinin acil durum manevralarını daha bilinçli yapmasına imkan tanıyor. Şirketin bu girişimi uzaydaki silah testleri ve kontrolsüz uydu bırakma faaliyetlerine karşı doğal bir denetim mekanizması işlevi görüyor.
Global ölçekteki uydu takip sistemleri arasında Stargaze sunduğu anlık veri yoğunluğu ile öne çıkıyor. Teknoloji meraklıları ve uzmanlar bu hamlenin uzay hukuku ile trafik kurallarının şekillenmesinde önemli bir rol oynayacağını düşünüyor. SpaceX kendi uydularını korumanın ötesine geçerek tüm insanlığın ortak kullanım alanı olan yörüngeyi daha emniyetli kılmak için sorumluluk alıyor. Gelecek yıllarda bu tarz sistemlerin yaygınlaşmasıyla birlikte uzayda kaza yaşanma olasılığının minimuma indirilmesi bekleniyor.
