Neden önemli: Bu durum sadece bir “çip krizi” değil, üretim önceliklerinin kalıcı olarak değişmesi anlamına geliyor. Otomotivden beyaz eşyaya kadar geniş bir yelpazede maliyetlerin artması ve teknolojik cihazların ulaşılabilirliğinin azalması artık kaçınılmaz bir senaryo.
Teknoloji dünyası, yapay zekanın donanım talebiyle şekillenen yeni bir arz kriziyle karşı karşıya. Güncel pazar analizleri, küresel bellek kapasitesinin neredeyse tamamının veri merkezlerine rezerve edildiğini gösteriyor.
Veri merkezlerinin üretim hattındaki hakimiyeti
Yapay zeka modellerinin eğitilmesi ve çalıştırılması için gereken bellek gücü, pazarın geleneksel dengelerini altüst etti. Analizler, 2026 yılında üretilecek her 10 bellek yongasından 7’sinin doğrudan veri merkezleri tarafından tüketileceğini belirtiyor. Yapay zekaya ayrılan bu devasa üretim kapasitesi sektörel bir krizden küresel bir riske dönüşürken, Wall Street Journal konuyu manşetine taşıyarak tehlikeye dikkat çekti. RAM kıtlığının sadece bilgisayarları değil, tüm elektronik pazarları vurmaya başladığını raporlayan analizler, durumun ciddiyetini gösteriyor.
2028 yılı şimdiden “kapalı gişe”
Tedarik zincirindeki sıkışıklık sadece bugünü değil, geleceği de ipotek altına almış durumda. Sektör uzmanları, üreticilerin kapasitelerini yıllar öncesinden sattığını ve 2028 yılına kadar olan üretimin şimdiden rezerve edildiğini belirtiyor. Bu tablo, ham madde sırasına girmekte geç kalan üreticiler için üretim bandının durması anlamına gelebilir.
Buzdolabından telefona maliyet baskısı
Üreticilerin yüksek kâr getiren yapay zeka birimlerine odaklanması, eski nesil belleklerin üretimini ikinci plana itti. Bu durum; televizyonlar, Bluetooth hoparlörler ve hatta akıllı ev aletleri gibi düşük kâr marjlı ürünlerde ciddi bir maliyet baskısı yaratıyor. Bellek fiyatlarının akıllı telefon maliyetindeki payı %30’a kadar çıkarken, buzdolabı gibi cihazlarda yaşanan artışların doğrudan etiket fiyatlarına yansıması bekleniyor.
Donanım pazarında zorunlu revizyon
IDC’nin güncellediği 2026 tahminleri, beklenen tehlikenin boyutlarını netleştiriyor: Akıllı telefon satışlarında %5, PC pazarında ise %9’luk bir düşüş öngörülüyor. Tedarikçi kapasitesinin “kalıcı olarak” yapay zekaya tahsis edilmesi, klasik tüketici elektroniğinin üretim döngüsünde yeni bir “duraklama devri” başlatabilir. Sektör analistleri, son 20 yılın en sıra dışı döneminden geçildiğini ve bu kez yaşananların geçici bir dalgalanmadan çok daha fazlası olduğunu vurguluyor.
