Neden önemli: Düzenleme, her yolculuğun otomatik olarak fiş veya e-belge ile kayıt altına alınmasını hedefleyerek kayıt dışı işlemleri zorlaştırıyor. Yolcu tarafında ise kartla ödeme standardı yaygınlaşırken, taksi işletmecileri için cihaz, entegrasyon ve banka anlaşması gibi yeni uyum yükümlülükleri doğuyor.
Taksiyle yolcu taşımacılığında yeni bir döneme giriliyor. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hazırlanan düzenleme taslağına göre, taksimetre takma zorunluluğu bulunan ticari taksilerde taksimetreyle tam entegre çalışacak bir “taksi mali cihazı” kullanılacak. Amaç, belge düzenini güçlendirmek, vergi denetimini artırmak ve kayıt dışı ekonomiyle mücadelede şeffaflığı yükseltmek.
1 Temmuz 2026’ya kadar cihaz zorunlu
Taslağa göre, taksimetre takma zorunluluğu olan tüm ticari taksilerin 1 Temmuz 2026 tarihine kadar onaylı taksi mali cihazını temin etmesi gerekecek. Yeni kayıt olanlar veya taksimetre değişikliği yapanlar için ise 1 Temmuz’u takip eden 30 gün içinde sisteme geçiş öngörülüyor. Cihazların teknik standartları ve onay süreçlerinin TÜBİTAK ve TSE tarafından yürütülmesi planlanıyor.
Taksimetreyle tam entegrasyon: Belgesiz sıfırlama yok
Düzenlemenin en kritik unsuru, taksimetre ile mali cihaz arasında zorunlu elektronik entegrasyon. Taksimetre açıldığında işlem mali cihazda da otomatik başlayacak, yolculuk sonunda ücret hesaplandığında her iki cihazdaki kayıt aynı anda kapanacak. Sistem, fiş veya elektronik belge düzenlenmeden taksimetrenin yeni müşteri için sıfırlanmasını engelleyecek şekilde kurgulanıyor.
Ücret bilgisinin de manuel girilmesi mümkün olmayacak; veri yalnızca taksimetreden mali cihaza otomatik ve değiştirilemez biçimde aktarılacak.
Kartlı ödeme de şart: 15 iş günü içinde üye işyeri anlaşması
Ticari taksiler, mali cihazı kullanmaya başladıktan sonra 15 iş günü içinde bir banka veya ödeme kuruluşuyla üye işyeri sözleşmesi imzalamak zorunda olacak. Hedef, Türkiye genelinde taksilerde kartlı ve temassız ödeme imkanını yaygınlaştırmak.
Yeni plaka alanlara istisna: 1 Ocak 2027’ye kadar süre
Taslakta geçiş sürecine dair bir istisna da yer alıyor. Tebliğin yürürlük tarihi ile bakanlık onayı arasında yeni plaka tahsis edilerek faaliyete başlayan taksiciler için mali cihaz zorunluluğunun 1 Ocak 2027 tarihine kadar ertelenmesi öngörülüyor. Böylece sektöre yeni giren işletmecilere uyum için ek süre tanınmış olacak.