Neden önemli: Gelişme, ABD yaptırımlarının fiili etkisini sorgulatırken, yapay zeka donanımı etrafındaki küresel ticaretin ne kadar kolay dolanabildiğini gösteriyor.
ABD’nin ileri teknoloji yarı iletken ihracatına getirdiği kısıtlamalar, Nvidia’nın amiral gemisi ekran kartları da dahil olmak üzere Çin’e yönelik satışları hedef alıyor. Ancak son günlerde paylaşılan görüntüler ve raporlar, yüzlerce RTX 5090 ekran kartının Çin pazarında bulunduğunu ortaya koydu. Bu durum, ihracat yasaklarının uygulamada ne kadar etkili olduğu sorusunu yeniden gündeme taşıdı.
Yasaklı GPU’lar üçüncü ülkeler üzerinden taşınıyor
Çin’de görüntülenen RTX 5090 kartlarının MSI ve Gigabyte gibi büyük üreticilere ait olduğu belirtiliyor. Kutular üzerinde, Çin’e yasal ihracat için gereken “v2” ibaresinin bulunmaması, bu ürünlerin resmi kanallar dışından ülkeye girdiğine işaret ediyor. Sektör kaynaklarına göre bu tür yüksek performanslı GPU’lar, Malezya ve Singapur gibi üçüncü ülkeler üzerinden dolaylı sevkiyat yöntemleriyle Çin’e ulaştırılıyor.
RTX 5090’lar oyun için değil yapay zeka için kullanılıyor
Çin’deki yoğun talebin arkasında oyuncular değil, yapay zeka sektörü bulunuyor. RTX 5090 gibi üst düzey GPU’lar; bellek kapasitesi artırılarak ve soğutma sistemleri değiştirilerek yapay zeka sunucularında kullanılıyor. Büyük dil modellerinin eğitimi ve çıkarım süreçleri, bu tür tüketici sınıfı GPU’ları cazip bir alternatif haline getiriyor. ABD’nin ihracat kısıtlamalarının temel hedefi de bu askeri ve sivil yapay zeka uygulamaları.
Yasaklar stratejik dengeyi zorlaştırıyor
Analistlere göre mevcut ihracat kontrolleri teoride güçlü görünse de, tedarik zincirlerinin karmaşıklığı ve yüksek kâr marjları nedeniyle pratikte kolayca aşılabiliyor. Bu durum Nvidia’yı, ABD düzenlemelerine uyum ile küresel pazar payını koruma arasında zor bir dengeye itiyor. Çin tarafında ise yerli GPU ve yapay zeka çipi geliştirme çalışmaları hız kazanıyor. Buna rağmen, Nvidia’nın CUDA yazılım ekosistemi seviyesinde bir altyapının kısa vadede oluşturulması hâlâ büyük bir teknik engel olarak görülüyor.
